|
|
"Świat Druku" - miesięcznik
Archiwum
Rok 2003
Wrzesień
|
W pięknej scenerii dziedzińca zabytkowego Muzeum Papiernictwa w Dusznikach Zdroju odbył się w dniach 19-20 lipca 2003 r. doroczny festyn rodzinny zorganizowany pod hasłem „Święto papieru”. Pierwszą imprezę z tego cyklu zorganizowano w 2001 roku jako uzupełnienie Międzynarodowego Kongresu Artystów Sztuki Papieru. Ówczesne „Święto Papieru” wzbudziło ogromne zainteresowanie i odzew odbiorców, dlatego postanowiono tę inicjatywę wznawiać w kolejnych latach. W ten oto sposób narodziła się idea pokazania szerokiej publiczności nowego oblicza dusznickiej papierni oraz niekonwencjonalnego upowszechniania wiedzy o papierze - jego produkcji i zastosowaniach.
|
Tegoroczne, trzecie już z kolei „Święto Papieru”, zbiegło się z jubileuszem 35-lecia Muzeum Papiernictwa. Z tego względu dyrektor Bożena Schweizer-Makowska dołożyła wszelkich starań, aby stworzyć niepowtarzalną atmosferę i zgromadzić wokół Muzeum Papiernictwa rzeszę miłośników papieru.
Dla amatorów niezwykłych wrażeń i przyjaciół dusznickiego młyna papierniczego przewidziano w programie między innymi:
• czerpanie papieru
• prezentację metod badania właściwości papieru przy użyciu zabytkowej aparatury metrologicznej
• prezentację współczesnych technik graficznych
• pokazy technik drzeworytniczych i historycznych technik druku, przedstawione przez Tadeusza Grajpela, który pokazał własnoręcznie wykonaną replikę prasy drukarskiej Gutenberga z XV wieku; pokaz był opatrzony rozbudowanym komentarzem, obejmującym szeroki kontekst kulturowy omawianych zagadnień
• wykonanie kopii historycznych pieczęci powstałych przez odtworzenie tłoka pieczętnego w metalu oraz wykonanie według dawnych metod odcisków w laku czy wosku
• pokazy technik introligatorskich na przykładzie reprintu pelplińskiego egzemplarza Biblii Gutenberga, prowadzone przez Dominikę Świątkowską i jej współpracowników z łódzkiej pracowni introligatorskiej Librarium
• bicie okolicznościowej monety
• marmoryzowanie papieru, tworzenie wzorzystych papierów introligatorskich, tzw. marmurków
• prezentację prac artystów sztuki papieru
i wiele innych regionalnych atrakcji.
Największym zainteresowaniem cieszyło się stanowisko czerpania artystycznych papierów na sicie żeberkowym. Przed przystąpieniem do tej czynności zbierano kwiaty i trawy, aby wkomponować je w powstający papier. Tak pięknie przygotowane prace następnie wkładano do prasy i w ten sposób odciskano wodę. Po tych wszystkich czynnościach należało już tylko wysuszyć powstałe papiery na ostro świecącym dusznickim słońcu.
W czasie schnięcia papierowych dzieł sztuki oglądano profesjonalne prace artystów związanych ze sztuką papieru.
W sklepiku muzealnym można było nabyć artystyczne formy wykonane oczywiście z papieru, na przykład miseczki, papeterie, notesy, albumy, grafiki, obrazy, itd. Różnorodność i wielość tych przedmiotów powodowała, iż niełatwo było zdecydować się i wyjść tylko z jednym zakupem.
Jednak, kiedy już nam się to udało i zostaliśmy posiadaczami papierowych dzieł, należało sprawdzić właściwości tworzywa. Przewodnikiem w tym zadaniu był dr Maciej Szewczyk, który zapoznawał zwiedzających z celem i metodami badania. Pierwsze badania papieru opierały się na wykorzystaniu prostych metod organoleptycznych. W połowie XIX wieku zaczęto wytwarzać pierwsze urządzenia do badania cech zewnętrznych papieru (grubości i masy). Trzydzieści lat później zaczęły powstawać aparaty do badania cech mechanicznych (odporności na rozciąganie i rozrywanie), chemicznych oraz optycznych. W zbiorach Muzeum Papiernictwa znajduje się ponad siedemdziesiąt zabytkowych urządzeń metrologicznych. Jest to największa tego typu kolekcja w Polsce i jedna z większych w Europie.
Na festynie prezentowane były następujące urządzenia do badań właściwości papieru:
• grubościomierz - urządzenie do badania grubości papieru
• waga kwadrantowa do określania gramatury papieru
• przyrząd do badania odporności papieru na rozciąganie, określający również siłę przedarcia próbki
• urządzenie do badania odporności papieru na podwójne zgięcia
• przyrząd do badania stopnia miękkości papieru.
Niepowtarzalna atmosfera i klimat dusznickiej papierni sprawiły, że spotkanie z papierem było wspaniałą rozrywką dla wszystkich osób, które tak licznie uczestniczyły w festynie.
W ten sposób podczas dwudniowego Święta Papieru został złożony hołd papierowi. Na zakończenie zacytujmy słowa pisarza: „Hołd dziś składamy wynalazkowi niezwykłemu, co szlachetniejszy od srebra i złota. Jemu to myśli różne, wiedzę i dorobek wszelkiego geniuszu ludzkiego powierzono, aby przetrwał dla potomnych”.
Agnieszka Andruszkiewicz
studentka III roku kierunku Papiernictwo i Poligrafia Politechniki Łódzkiej
|
|
|
|